หมวด 2 การลงทะเบียนหรือการเข้าสังกัดของสมณะ

มาตรา 265 สมณะทุกคนต้องเข้าสังกัดอยู่ในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งใดแห่งหนึ่งหรือสังฆองค์กร (Personal prelature) เฉพาะบุคคลหรือสังกัดในสถาบันชีวิตที่ถวายแล้วหรือคณะที่ได้รับอำนาจหน้าที่ที่จะรับเข้าสังกัดได้ทั้งนี้ไม่อนุญาตให้มีสมณะไร้สังกัดหรือเร่ร่อนเลย

มาตรา 266 วรรค 1 บุคคลใดบุคคลหนึ่งเป็นสมณะ โดยการรับศีลบวชขั้นสังฆานุกร และเข้าสังกัดในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่น หรือสังฆองค์กรเฉพาะบุคคลซึ่งเขาได้รับการบวชมาเพื่อรับใช้

วรรค 2 สมาชิกที่ปฏิญาณตนตลอดชีพของสถาบันนักพรตหรือที่เข้าร่วมชีวิตในคณะชีวิตแพร่ธรรมที่เป็นสมณะอย่างเด็ดขาดแล้วได้รับเข้าสังกัดในสถาบันหรือคณะ ในฐานะสมณะโดยการรับศีลบวชขั้นสังฆานุกรเว้นแต่ในกรณีของคณะที่มีธรรมนูญกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น

วรรค 3 สมาชิกของสถาบันฆราวาสเข้าสังกัดในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นซึ่งเขาได้รับการบวชมาเพื่อรับใช้ โดยการรับศีลบวชเป็นสังฆานุกรเว้นไว้แต่ว่าเขาเข้าสังกัดในสถาบันนั้นเอง โดยการอนุญาตพิเศษจากสันตะสำนัก

มาตรา 267 วรรค 1 เพื่อให้สมณะที่มีสังกัดอยู่แล้วโอนสังกัดเข้าในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งอื่นอย่างถูกต้องสมณะผู้นั้นต้องได้รับหนังสือการย้ายสังกัดจากพระสังฆราชประจำสังฆมณฑลซึ่งมีลายมือชื่อของท่าน ในทำนองเดียวกันสมณะผู้นั้นจะต้องได้รับหนังสือรับสังกัดจากพระสังฆราชประจำสังฆมณฑลของพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นที่ตนปรารถนาจะเข้าสังกัดซึ่งมีลายมือชื่อของท่านไว้ด้วย

วรรค 2 การย้ายสังกัดที่ได้รับอนุญาตดังกล่าวแล้ว จะยังไม่มีผลใดๆ จนกว่าจะได้รับการเข้าสังกัดในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งอื่นก่อน

มาตรา 268 วรรค 1 สมณะที่ได้ย้ายออกจากพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นของตนไปยังพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งอื่นโดยชอบด้วยกฎหมาย หลังจาก 5 ปีผ่านไปให้ถือว่าเขาเข้าสังกัดในพระศาสนจักรที่ย้ายไปอยู่โดยตัวกฎหมายเองถ้าผู้นั้นแสดงเจตจำนงเป็นลายลักษณ์อักษรทั้งต่อพระสังฆราชสังฆมณฑลของพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นที่ย้ายเข้าไป และต่อพระสังฆราชสังฆมณฑลของตนขอแต่ว่าทั้งสองท่านมิได้คัดค้านเป็นลายลักษณ์อักษรภายในเวลา 4 เดือนนับจากที่ได้รับหนังสือแสดงเจตจำนงนั้น

วรรค 2 สมณะที่เข้าสังกัดในสถาบันหรือคณะตามกฎเกณฑ์ของมาตรา 266 วรรค 2 ให้ถือว่าพ้นจากสังกัดในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นของตนโดยการรับเข้าอยู่ในสถาบันชีวิตที่ถวายแล้ว หรือคณะชีวิตแพร่ธรรมอย่างถาวรและเด็ดขาด

มาตรา 269 พระสังฆราชสังฆมณฑลต้องไม่อนุญาตให้สมณะผู้หนึ่งผู้ใดเข้าสังกัด เว้นแต่

1. ความจำเป็นหรือประโยชน์ของพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นของท่านเรียกร้องโดยคำนึงถึงข้อกำหนดของกฎหมายเกี่ยวกับการครองชีพที่เหมาะสมของสมณะ

2. ท่านต้องแน่ใจจากเอกสารที่ถูกต้องว่าสมณะผู้นั้นได้รับการอนุญาตให้ออกจากสังกัดเดิมและนอกนั้นพระสังฆราชสังฆมณฑลที่สมณะผู้นั้นออกจากสังกัดต้องมีหนังสือรับรองที่พึงมีจากเกี่ยวกับการดำเนินชีวิตความประพฤติและการศึกษาของสมณะผู้นั้นทั้งนี้ถ้าจำเป็นให้ทำเป็นความลับ

3.  สมณะผู้นั้นต้องแจ้งเป็นลายลักษณ์อักษรต่อพระสังฆราชสังฆมณฑลองค์เดียวกันนั้นว่าตนมีความประสงค์จะอุทิศตนรับใช้พระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งใหม่ตามกฎเกณฑ์ของกฎหมาย

มาตรา 270 การย้ายสังกัดสามารถอนุญาตได้เมื่อมีเหตุอันชอบเท่านั้น เช่นประโยชน์ของพระศาสนจักร หรือความดีของสมณะนั่นเอง อย่างไรก็ตาม การย้ายสังกัดนี้ปฏิเสธไม่ได้ เว้นแต่มีเหตุอันหนักกระนั้นก็ดีสมณะที่คิดว่าตนไม่ได้รับความเป็นธรรมและได้พบพระสังฆราชที่รับตนแล้ว อาจทำการร้องเรียนคัดค้านคำตัดสินได้

มาตรา 271 วรรค 1 นอกเหนือจากกรณีความจำเป็นจริงๆของพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นของตนพระสังฆราชสังฆมณฑลต้องไม่ปฏิเสธการอนุญาตให้สมณะย้ายไปยังถิ่นอื่นที่ขาดแคลนสมณะอย่างหนัก เพื่อปฏิบัติศาสนบริการที่นั่นเมื่อท่านเห็นว่าสมณะเหล่านั้นเตรียมพร้อมแล้ว และวินิจฉัยเห็นว่าเหมาะสมจะทำหน้าที่ได้ อย่างไรก็ดีท่านยังต้องเอาใจใส่ให้สิทธิ และหน้าที่ของสมณะเหล่านั้นได้รับการกำหนดโดยมีข้อตกลงเป็นลายลักษณ์อักษรกับพระสังฆราชสังฆมณฑลของท้องที่ที่สมณะเหล่านั้นประสงค์จะไป

วรรค 2 พระสังฆราชสังฆมณฑลสามารถอนุญาตให้สมณะของตนไปปฏิบัติหน้าที่ในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งอื่นในระยะเวลาที่กำหนด ซึ่งสามารถต่ออายุใหม่ได้อีกหลายครั้งแต่ให้ถือว่าสมณะดังกล่าวยังคงสังกัดพระ ศาสนจักรเฉพาะถิ่นของตน และเมื่อสมณะผู้นั้นกลับมาปฏิบัติหน้าที่ในสังฆมณฑลเดิมก็มีสิทธิทั้งหมดที่พึงมี ถ้าหากได้ปฏิบัติศาสนบริการในสังกัดของตน

วรรค 3 สมณะที่ได้ย้ายไปในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งอื่นอย่างถูกต้องทั้งที่ยังอยู่ในสังกัดเดิมของตนหากมีเหตุผลสมควรพระสังฆราชของตนสามารถเรียกกลับได้ทั้งนี้ให้รักษาไว้ซึ่งข้อตกลงที่ได้กระทำกับพระสังฆราชอีกฝ่ายหนึ่งและรักษาไว้ซึ่งความชอบธรรมอันควรจะเป็นด้วย ภายใต้เงื่อนไขเดียวกันพระสังฆราชสังฆมณฑลของพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งอื่นหากมีเหตุผลสมควรก็สามารถปฏิเสธมีให้สมณะคงอยู่ในเขตของท่านต่อไป

มาตรา 272 ผู้รักษาการสังฆมณฑลไม่สามารถให้มีการย้ายสังกัดการเข้าสังกัดหรือการอนุญาตไปปฏิบัติงานในพระศาสนจักรเฉพาะถิ่นแห่งอื่นเว้นแต่ว่า ตำแหน่งพระสังฆราชว่างลงครบ 1 ปีและได้รับการยินยอมจากคณะที่ปรึกษา