เมื่อถึงเวลาที่กำหนดไว้ในประวัติศาสตร์ เหตุการณ์หนึ่งที่เรารับรู้ได้จากการเปิดเผยของพระเจ้าก็เกิดขึ้น พระนางมารีย์ทรงปฏิสนธินิรมล ตั้งแต่วินาทีแรกของการดำรงอยู่ ด้วยพระหรรษทานพิเศษของพระคริสต์ผู้ไถ่ พระนางมารีย์ทรงได้รับการปกป้องจากรอยด่างพร้อยของบาปกำเนิดทั้งปวง ไม่เพียงแต่ไม่มีร่องรอยของบาปเท่านั้น แต่พระนางยังเปี่ยมด้วยพระหรรษทานจากพระเจ้า ชีวิตทั้งชีวิตของพระนางจะดำเนินไปโดยปราศจากบาปจริงหรือความไม่สมบูรณ์ใดๆ ชีวิตของพระนางถูกร้อยเรียงอยู่รอบๆ ชีวิตของพระเยซู พระองค์ทรงเป็นดวงอาทิตย์ และพระนางมารีย์ทรงเป็นดอกทานตะวันที่คอยโน้มตัวเข้าหาพระองค์เสมอ ดังนั้นคำอธิบายที่ดีที่สุดเกี่ยวกับชีวิตของพระนางมารีย์ ก็คือการอธิบายที่เชื่อมโยงกับชีวิตของพระเยซู พระบุตรศักดิ์สิทธิ์ของพระนาง

วัยเด็ก

ช่วงแรกในชีวิตของพระนางคือช่วงก่อนการรับเอากายของพระเยซูเจ้า ในส่วนนี้เราอาศัยธรรมประเพณีเป็นหลัก ซึ่งกล่าวว่าบิดามารดาผู้ศักดิ์สิทธิ์ของพระนางมารีย์ คือโยอาคิมและอันนา มีบ้านสองหลัง หลังหนึ่งในกรุงเยรูซาเล็มและอีกหลังหนึ่งในเมืองนาซาเร็ธ พระนางมารีย์ประสูติที่บ้านในกรุงเยรูซาเล็ม ดังที่นักบุญยอห์น ดามาซีนได้บอกเรา ดังนั้นพระนางมารีย์จึงเป็นสิริรุ่งโรจน์แห่งเยรูซาเล็มและธิดาแห่งศิโยนอย่างแท้จริง พระนางมารีย์ทรงสืบเชื้อสายกษัตริย์ โดยสืบเชื้อสายมาจากกษัตริย์ดาวิด ประกาศกอิสยาห์ได้ทำนายถึงพระนางว่าเป็นไม้ดอกที่ผลิบานออกมาจากราก ซึ่งก็คือเจสซี (อิสยาห์ 11:1) นักบุญออกัสตินให้อรรถาธิบายถึงคำกล่าวนี้ว่า "เจสซีคือบิดาของดาวิด เป็นรากที่ให้กำเนิดพระนางมารีย์ซึ่งเป็นต้นไม้ และพระเยซูซึ่งเป็นดอกไม้" ทูตสวรรค์กาเบรียลชี้ให้เห็นว่า พระบุตรที่ประสูติจากพระนางมารีย์อย่างอัศจรรย์โดยปราศจากบิดาที่เป็นมนุษย์ จะได้รับมอบพระที่นั่งของกษัตริย์ดาวิด พระบิดาของพระองค์ (ลูกา 1:32) หากพระนางมารีย์ไม่ได้สืบเชื้อสายมาจากดาวิด นักบุญเปาโลก็คงไม่สามารถเรียกพระเยซู พระบุตรของพระนางว่า เป็นเชื้อสายของดาวิดได้ (โรม 1:3)

ธรรมประเพณียังบอกเราอีกว่า พระนางมารีย์เป็นบุตรที่บิดามารดาผู้ศักดิ์สิทธิ์ได้รับหลังจากที่สวดภาวนาอ้อนวอนมาอย่างยาวนาน แต่พระนางมารีย์ผู้เป็นบุตรนั้นทรงถูกกำหนดไว้ล่วงหน้าและได้รับสิทธิพิเศษที่ไม่เหมือนเด็กคนใดที่เข้ามาในโลกนี้ ตั้งแต่แรกเริ่ม จิตวิญญาณของพระนางเปี่ยมไปด้วยพระหรรษทานและปราศจากมลทินของบาปกำเนิด วันประสูติของพระนางเป็นโอกาสแห่งความชื่นชมยินดีไปทั่วโลก พระมารดาพระศาสนจักรได้บันทึกถึงโอกาสอันเป็นมงคลนี้และอุทานว่า "การประสูติของพระองค์ ข้าแต่พระนางพรหมจารี พระมารดาของพระเจ้า ได้ประกาศความชื่นชมยินดีแก่โลกทั้งมวล เพราะดวงอาทิตย์แห่งความยุติธรรมได้อุทัยขึ้นจากพระองค์ นั่นคือพระคริสต์องค์พระผู้เป็นเจ้าของเรา ผู้ทรงทำลายคำสาปแช่งและประทานพระพรแก่เรา และทรงพิชิตความตายพร้อมทั้งประทานชีวิตนิรันดร์แก่เรา" เราต้องชื่นชมยินดีและขอบพระคุณพระเจ้าในวันประสูติของกุมารีมารีย์อย่างแท้จริง เพราะการเสด็จมาของพระนางเป็นการประกาศการเสด็จมาของพระคริสต์ เช่นเดียวกับรุ่งอรุณที่ประกาศการขึ้นของดวงอาทิตย์

พระนางมารีย์ทรงเป็นเด็กที่งดงาม ซึ่งก็เหมาะสมแล้วที่พระนางจะเป็นเช่นนั้น เพราะทรงถูกเลือกโดยพระเจ้าให้เป็นมารดาของพระบุตรของพระองค์ เมื่อพระนางเจริญวัยขึ้น พระนางก็เจริญขึ้นทั้งในด้านปรีชาญาณและพระหรรษทานเฉพาะพระพักตร์พระเจ้าและต่อหน้ามนุษย์ คำกล่าวเหล่านี้ที่ใช้อธิบายวัยเด็กของพระเยซูเจ้า สามารถนำมาใช้กับพระนางมารีย์ได้อย่างแน่นอน เพราะชีวิตของพระนางในทุกๆ ด้านนั้นเหมือนกับพระบุตรศักดิ์สิทธิ์ของพระนาง

ในช่วงวัยเด็กตอนต้นของพระนางมารีย์ พระศาสนจักรได้ระลึกถึงโอกาสที่บิดามารดาผู้ศักดิ์สิทธิ์พาพระนางไปที่พระวิหารในกรุงเยรูซาเล็มเพื่อถวายชีวิตของพระนางแด่พระเจ้าในวันฉลองต่างๆ ในช่วงเวลานี้พระนางมารีย์ก็เริ่มเข้าโรงเรียนเช่นกัน นักบุญอัมโบรสมีความเห็นว่า บิดามารดาของพระนางได้กลับมาอาศัยอยู่ที่บ้านในกรุงเยรูซาเล็มอีกครั้ง ซึ่งอยู่ไม่ไกลจากพระวิหารและโรงเรียน พระนางมารีย์จึงสามารถไปโรงเรียนและไปเยือนพระวิหารซึ่งพระนางมักจะไปสวดภาวนาได้อย่างง่ายดาย ทั้งที่บ้านและที่โรงเรียน พระนางมารีย์ทรงเป็นเด็กที่สมบูรณ์แบบ ทรงรักพระเจ้าและบิดามารดา มีความเมตตาต่อผู้อื่น เชื่อฟัง ศรัทธา และเฉลียวฉลาด เราสามารถเห็นได้ว่าพระนางมีความก้าวหน้าในการเรียนรู้และความศรัทธามากเพียงใดจากบทเพลงมักญีฟีกัต ซึ่งเป็นบทเพลงสรรเสริญที่พระนางประพันธ์ขึ้นเมื่อมีอายุเพียงประมาณสิบสี่ปี

เมื่อพระนางมารีย์สำเร็จการศึกษา พระนางได้ย้ายไปอยู่กับบิดามารดาที่เมืองนาซาเร็ธ บัดนี้พระนางเติบโตเป็นหญิงสาวที่สมบูรณ์แบบทั้งร่างกายและจิตวิญญาณ ร่างกายของพระนางมีความงดงามตามธรรมชาติอย่างยิ่งและไม่ถูกแตะต้องโดยบาปใดๆ จิตวิญญาณของพระนางบริสุทธิ์และเปี่ยมไปด้วยสิ่งที่ดีงาม สวยงาม สูงส่ง และเป็นของสวรรค์ บิดามารดาของพระนางมีความปรารถนาที่จะเห็นบุตรสาวหมั้นหมายและแต่งงาน เพราะความหวังถึงพระผู้ช่วยให้รอด ซึ่งตามคำทำนายของบรรดาประกาศก พระองค์จะเสด็จมาจากเชื้อสายของดาวิด ด้วยความเชื่อฟัง พระนางมารีย์จึงเห็นชอบด้วย แม้ว่าพระนางจะได้ตั้งปณิธานที่จะถือพรหมจรรย์ภายใต้การดลใจจากพระเจ้าแล้วก็ตาม พระนางทรงวางใจว่าพระเจ้า ผู้ทรงดลใจให้พระนางตั้งปณิธาน จะทรงช่วยให้พระนางสามารถรักษามันไว้ได้แม้ในการแต่งงาน เจ้าบ่าวที่ถูกกำหนดไว้สำหรับพระนางมารีย์คือนักบุญโยเซฟ ซึ่งสืบเชื้อสายมาจากดาวิดเช่นเดียวกับพระนาง และเป็นนักบุญที่ยิ่งใหญ่ที่สุดรองจากพระนาง ท่านจะยอมรับและปกป้องปณิธานของภรรยาผู้ศักดิ์สิทธิ์ของท่านอย่างแน่นอน ถึงเวลานี้ พระนางมารีย์ซึ่งเปรียบเสมือนต้นไม้ที่ผลิบานจากรากของเจสซี ได้เจริญเติบโตและพร้อมที่จะออกดอก ซึ่งก็คือพระเยซูแล้ว