บทอ่านจากพระวรสารตามคำบอกเล่าของนักบุญมัทธิว
มธ 22:34-40

 เวลานั้น เมื่อชาวฟาริสีได้ยินว่าพระเยซูเจ้าทรงทำให้ชาวสะดูสีนิ่งอึ้งไป จึงมาชุมนุมพร้อมกัน มีคนหนึ่งเป็นบัณฑิตทางกฎหมายได้ทูลถามเพื่อจะจับผิดพระองค์ว่า “พระอาจารย์ บทบัญญัติข้อใดเป็นเอกในธรรมบัญญัติ” พระเยซูเจ้าตรัสตอบว่า “ท่านจะต้องรักองค์พระผู้เป็นเจ้า พระเจ้าของท่านสุดจิตใจ สุดวิญญาณ สุดสติปัญญาของท่าน นี่คือบทบัญญัติเอกและเป็นบทบัญญัติแรก บทบัญญัติประการที่สองก็เช่นเดียวกัน คือท่านต้องรักเพื่อนมนุษย์เหมือนรักตนเอง ธรรมบัญญัติ และคำสอนของบรรดาประกาศกก็ขึ้นอยู่กับบทบัญญัติสองประการนี้”

 

เชิญพระเข้าบ้าน...

ลองจินตนาการถึงชายคนหนึ่งที่เชิญแขกผู้มีเกียรติมาที่บ้าน เขาต้อนรับแขกอย่างอบอุ่นที่ประตูหน้า พาแขกเข้าไปในห้องรับแขกที่จัดไว้อย่างสวยงาม แล้วพูดว่า "ทำตัวตามสบายเลยนะครับ! แต่ขอร้องว่าอย่าเข้าไปในห้องครัวเลย มันรกมาก และอย่าเปิดประตูห้องทำงานของผมนะ นั่นเป็นเรื่องส่วนตัว เอาเป็นว่า คุณนั่งรออยู่บนโซฟาดีๆ ตัวนี้จนกว่าผมจะกลับมาก็แล้วกัน"

บ่อยแค่ไหนที่เราปฏิบัติต่อพระเจ้าในลักษณะเดียวกันนี้? เราเชิญพระองค์เข้ามาใน "ห้องรับแขก" ในชีวิตของเราเพียงหนึ่งชั่วโมงในเช้าวันอาทิตย์ เราให้ความสนใจพระองค์ตามมารยาท แต่เรากลับล็อกประตู ซ่อนการตัดสินใจในที่ทำงาน เรื่องการเงิน ความคิดส่วนตัว และนิสัยในชีวิตประจำวันของเราไว้ เราแบ่งแยกความเชื่อออกเป็นส่วนๆ และแยกมันออกจากชีวิตจริง

ในพระวรสารวันนี้ พระเยซูเจ้าทรงบอกเราว่า พระเจ้าไม่ทรงปรารถนาที่จะเป็นเพียงแขกที่ถูกจำกัดบริเวณให้อยู่ในห้องๆ เดียวในชีวิตของเรา เมื่อถูกถามถึงพระบัญญัติประการที่ยิ่งใหญ่ที่สุด พระเยซูเจ้าทรงทำให้เห็นอย่างชัดเจนว่า: พระเจ้าทรงประสงค์กุญแจของบ้านทั้งหลัง

คำถามเพื่อวางกับดัก 

ความหมายของ “ชีวิต หรือ ตัวตน (Being)" ในภาษาฮีบรู 

เพื่อให้เข้าใจถึงสิ่งที่พระเยซูเจ้าทรงเรียกร้องจากเราอย่างแท้จริง เราต้องดูที่คำศัพท์ที่พระองค์ทรงใช้จากบทภาวนา Shema (เชมา) ในหนังสือเฉลยธรรมบัญญัติ พระองค์ไม่ได้ทรงเรียกร้องความรักที่คลุมเครือหรือเป็นเพียงอารมณ์ความรู้สึก แต่พระองค์ทรงเรียกร้อง "ตัวตน" ทั้งหมดของเรา "ตัวตน" ของเราไม่ได้ถูกแบ่งออกเป็นส่วนๆ ที่แยกจากกัน แต่มันคือชีวิตทั้งหมดของเราที่แสดงออกมา

รักด้วยสุดจิตใจ
หรือ เลบาบ (Lebab ~ heart) 
ในภาษาฮีบรู

ในวัฒนธรรมสมัยใหม่ของเรา หัวใจมักเป็นเพียงศูนย์รวมของความรู้สึก แต่ในแนวคิดดั้งเดิมของพระคัมภีร์ หัวใจคือที่ตั้งของการตัดสินใจ เจตนารมณ์ และค่านิยมหลัก การรักพระเจ้าด้วยสุดจิตใจไม่ใช่การรอคอยความรู้สึกอบอุ่นซาบซึ้งขณะนั่งอยู่บนม้านั่งในวัด แต่มันหมายถึงการตั้งใจปรับเปลี่ยนการตัดสินใจในแต่ละวันของเราให้สอดคล้องกับพระประสงค์ของพระองค์

รักด้วยสุดวิญญาณ
หรือ เนเฟช (Nephesh ~ soul)
ในภาษาฮีบรู

คำนี้แปลตรงตัวได้ว่า "ลมหายใจ" หรือ "พลังชีวิต" มันเป็นตัวแทนของการดำรงอยู่ทางกายภาพของเรา การรักพระเจ้าด้วยสุดวิญญาณหมายถึงการถวายเวลา เรี่ยวแรง และการมีอยู่จริงของเราแด่พระองค์ การทำงานหนักในเช้าวันจันทร์และการพักผ่อนในคืนวันศุกร์ ล้วนเป็นการถวายแด่พระองค์ด้วยความภักดี

รักด้วยสุดสติปัญญา
หรือ ไดอานอยยา (Dianoia ~ mind)
ในภาษากรีก

ในโลกที่เต็มไปด้วยความวุ่นวาย สิ่งรบกวนสมาธิ และเรื่องราวที่แข่งขันกัน ความคิดของเราจะเป็นตัวกำหนดความเป็นจริง การรักพระเจ้าด้วยสุดสติปัญญาหมายถึงการตั้งใจฝึกฝนและควบคุมความคิดของเรา เลือกความจริงแทนความเท็จ และปลูกฝังความเห็นอกเห็นใจแทนการตัดสินผู้อื่น

รักจากพระเจ้าสู่เพื่อนมนุษย์ 

เมื่อเรารักพระเจ้าด้วยการตัดสินใจที่ไม่แบ่งแยก (จิตใจ), เรี่ยวแรงทางกาย (วิญญาณ), และการจดจ่อที่มีวินัย (สติปัญญา) ก็จะไม่มีส่วนใดในชีวิตของเราที่ถูกปิดกั้นจากพระองค์ และพระเยซูเจ้าทรงบอกเราว่า เมื่อเรามอบตัวเราแด่พระเจ้าอย่างสมบูรณ์ในลักษณะนี้ มันก็จะล้นปรี่ออกมาสู่พระบัญญัติประการที่สองอย่างเป็นธรรมชาติและทรงพลัง นั่นคือ การรักเพื่อนมนุษย์