Skip to main content
20 คำถาม “พระวรสาร”

Book cover gospel

13. พระวรสารถูกเขียนขึ้นเมื่อใด

ตลอดประวัติศาสตร์พระศาสนจักร คริสตชนยึดถือว่าพระวรสารถูกเขียนขึ้นในศตวรรษที่หนึ่งโดยบุคคลที่มีชื่อปรากฏอยู่บนหนังสือ อย่างไรก็ตาม ทั้งเรื่องผู้เป็นประพันธ์และวันที่เขียนต่างก็ถูกท้าทาย

ภายใต้อิทธิพลของนักวิชาการชาวเยอรมันผู้มักแคลงใจในศตวรรษที่สิบเก้า เคยเป็นที่นิยมอยู่ช่วงหนึ่งที่จะเชื่อว่าพระวรสารเหล่านั้นถูกเขียนขึ้นช้ามาก โดยยอห์นถูกเขียนขึ้นช้าถึงปี ค.ศ. 170! อย่างไรก็ตาม การค้นพบทางโบราณคดี (รวมถึงชิ้นส่วนของพระวรสารของยอห์นที่ลงวันที่ประมาณปี ค.ศ. 125) ได้ผลักดันวันที่ที่ถูกเสนอให้ย้อนกลับไปในศตวรรษที่หนึ่ง

ปัจจุบัน นักวิชาการหลายคนยอมรับช่วงเวลาโดยประมาณดังนี้คือ มาระโกระหว่างปี ค.ศ. 60–75 (เป็นไปได้มากที่สุดคือระหว่าง 68 ถึง 73) มัทธิวระหว่างปี 80–90 (บวกลบหนึ่งทศวรรษ) ลูกาในปี 85 (บวกลบห้าถึงสิบปี) และยอห์นระหว่างปี 80–110

ช่วงเวลาเหล่านี้ไม่ใช่สิ่งที่เป็นไปไม่ได้ แต่การศึกษาหลักฐานอย่างพินิจพิเคราะห์ชี้ให้เห็นว่าแท้จริงแล้วพระวรสารถูกเขียนขึ้นเร็วกว่านั้น

ช่วงเวลาที่เจาะจงซึ่งควรกำหนดให้กับพระวรสารนั้น จะขึ้นอยู่กับว่าคุณยอมรับมุมมองใดของปัญหาพระวรสารสหทรรศน์ ในที่นี้เราจะดำเนินการตามสมมติฐานของวิลเคอ

กุญแจสำคัญในการระบุวันที่ของพระวรสารคือหนังสือกิจการอัครสาวก ซึ่งใช้เวลาเจ็ดบทสุดท้ายในการปูเรื่องไปสู่การพิจารณาคดีของเปาโลต่อหน้าซีซาร์ เนโร ทว่าเรื่องราวกลับถูกตัดจบลงอย่างกะทันหัน โดยไม่ได้บอกเราว่าเกิดอะไรขึ้นในการพิจารณาคดีที่ปูทางมาตลอด การเล่าเรื่องหยุดลงอย่างกะทันหันในราวปี ค.ศ. 60 ในขณะที่เปาโลถูกกักบริเวณในบ้านที่กรุงโรมเป็นเวลาสองปี (กิจการฯ 28:30–31)

ลูกาใช้เวลาถึงหนึ่งในสี่ของหนังสือกิจการอัครสาวกในการจัดการกับการพิจารณาคดีของเปาโล และมันเป็นสิ่งที่ไม่สามารถอธิบายได้ว่าทำไมลูกาจึงหยุดอยู่ตรงจุดนี้หากท่านทราบผลของการพิจารณาคดีของเปาโล คำตอบที่ชัดเจนคือท่านไม่ทราบผลของการพิจารณาคดี เพราะมันยังไม่เกิดขึ้น ในหนังสือกิจการอัครสาวก ลูกาเขียนเรื่องราวไปจนถึงเหตุการณ์ในยุคสมัยของท่านแล้วก็หยุด สิ่งนี้จะทำให้การประพันธ์หนังสือกิจการอัครสาวกอยู่ในปีที่สองของการถูกจองจำของเปาโล

สิ่งนี้ทำให้เราได้วันที่ที่เป็นไปได้สำหรับลูกา ตอนจบของพระวรสารของลูกาแสดงร่องรอยว่ามันถูกเขียนขึ้นโดยคำนึงถึงตอนต้นของหนังสือกิจการอัครสาวก ซึ่งชี้ให้เห็นว่ากิจการอัครสาวกถูกเขียนขึ้นทันทีหลังจากที่พระวรสารของลูกาเขียนเสร็จ ดังนั้นเราจึงสามารถประมาณได้ว่าลูกาเขียนขึ้นในปีแรกของการถูกกักบริเวณของเปาโล (ค.ศ. 59) และกิจการอัครสาวกเขียนขึ้นในปีที่สอง (ค.ศ. 60)

เนื่องจากลูกาใช้มาระโก มาระโกจึงต้องเขียนก่อนหน้านั้น แต่หากมาระโกอิงจากการเทศน์สอนของเปโตร มันก็จะต้องถูกเขียนขึ้นหลังจากที่มาระโกกลายเป็นเพื่อนร่วมเดินทางของเปโตร มาระโกเป็นเพื่อนร่วมเดินทางของเปโตรและเปาโลระหว่างปี ค.ศ. 43 ถึง 49 (กิจการฯ 15:36–39; เทียบ กิจการฯ 13:1–13) ดังนั้น ช่วงเวลาของท่านในฐานะเพื่อนร่วมเดินทางของเปโตรต้องเริ่มต้นในทศวรรษที่ 50 (ค.ศ. 50s) ซึ่งทำให้ทศวรรษนั้นเป็นช่วงที่พระวรสารฉบับที่สองถูกเขียนขึ้น ดังนั้นเราจึงสามารถประมาณได้ว่ามาระโกเขียนขึ้นในราวปี ค.ศ. 55

ตามสมมติฐานของวิลเคอ มัทธิวเขียนขึ้นหลังจากลูกา แต่มันไม่น่าจะตามมาหลังจากนั้นนานนัก เพราะมัทธิวพูดราวกับว่าพระวิหารในกรุงเยรูซาเล็มยังคงดำเนินงานอยู่ (มัทธิว 5:23–24; 12:5; 23:20–21) และมันถูกทำลายในปี ค.ศ. 70 ท่านยังพูดถึงความหายนะของสงครามชาวยิวราวกับเป็นสิ่งที่ยังมาไม่ถึงในอนาคต (มัทธิว 24:15–16, 20) ดังนั้น มัทธิวคงจะเขียนขึ้นหลังจากลูกาในปี ค.ศ. 59 แต่ก่อนสงคราม ซึ่งเริ่มต้นในปี ค.ศ. 66 ทำให้เราสามารถประมาณวันที่ได้ว่าคือปี ค.ศ. 63 สำหรับมัทธิว

ดูเหมือนว่ายอห์นเขียนขึ้นเพื่อเพิ่มเติมให้กับพระวรสารสหทรรศน์ (ดูคำตอบข้อ 10) ซึ่งหมายความว่าท่านเขียนหลังจากมาระโก น่าจะหลังจากลูกา และอาจจะหลังจากมัทธิว ท่านยังพูดถึงสถาปัตยกรรมในกรุงเยรูซาเล็มที่ถูกทำลายในปี ค.ศ. 70 ว่ายังคงตั้งตระหง่านอยู่ (ยอห์น 5:2) และเมื่อท่านอภิปรายถึงการเป็นมรณสักขีของเปโตร ท่านใช้กาลอนาคต ซึ่งบ่งชี้ว่าเปโตรยังไม่สิ้นชีวิต ไม่ว่าคุณจะอ่านในคำแปลภาษาอังกฤษอย่างไร แต่สิ่งที่ท่านพูดในภาษากรีกคือ พระเยซูเจ้าทรงทำนายว่า เขา (เปโตร) จะถวายพระเกียรติแด่พระเจ้าด้วยการตายแบบใด (ยอห์น 21:19) เนื่องจากเปโตรเป็นมรณสักขีในปี ค.ศ. 66 หรือ 67 เราจึงคาดคะเนว่ายอห์นเขียนขึ้นในปี ค.ศ. 65

ดังนั้น เราจึงขอเสนอวันที่โดยประมาณดังต่อไปนี้สำหรับพระวรสาร ได้แก่ มาระโก ปี 55 ลูกา ปี 59 มัทธิว ปี 63 และยอห์น ปี 65

• • •

Book cover gospel